Kablosuz Kulaklıklarda LHDC, LDAC ve AptX Lossless: Gerçek Hi-Fi Mümkün mü?

Kablosuz kulaklıklar hayatımızın vazgeçilmez bir parçası hâline geldi. Ancak kablosuz ses aktarımının en büyük problemi hâlâ veri sıkıştırma, gecikme ve ses kalitesindeki kayıplar. Kullanıcıların sıkça sorduğu sorular şöyle:

• Kablosuz kulaklıklar gerçekten Hi-Fi ses verebilir mi?
• LDAC mı daha iyi, LHDC mi?
• AptX Lossless gerçekten “kayıpsız” mı?
• Telefon ile kulaklık kodekleri neden uyumsuz olabiliyor?

Bu yazıda; LHDC, LDAC ve AptX Lossless gibi yeni nesil yüksek çözünürlüklü kodekleri teknik açıdan inceliyor, avantajlarını karşılaştırıyor ve hangi kullanıcı için hangi kodekin uygun olduğunu açıklıyoruz.

## Bluetooth Ses Aktarımının Temeli

Bluetooth teknolojisi sınırlı bant genişliğine sahiptir. Bu nedenle ses aktarımı sırasında ses:

• Sıkıştırılır
• Kodlanır
• Kablosuz iletilir
• Kulaklık içinde tekrar açılır

Bu süreçte kalite kayıpları yaşanabilir.
İşte bu kayıpları azaltmak için gelişmiş kodekler geliştirilmiştir.

## Kodek Nedir?

Kodek, sesin Bluetooth üzerinden sıkıştırılmasını ve yeniden açılmasını sağlayan yazılımsal bir teknolojidir.
Kaliteyi belirleyen üç ana parametre vardır:

📌 1) Bitrate (kbps)

Aktarılan veri miktarıdır.
Bitrate yükseldikçe kalite artar.

📌 2) Sample Rate (kHz)

Sesin örneklenme hızıdır.

📌 3) Bit Depth

Dinamik aralığı belirler.

## Yeni Nesil Yüksek Çözünürlüklü Kodekler

Modern telefonlar ve kulaklıklar artık üç gelişmiş kodeği destekler:

• LDAC – Sony
• LHDC / LLAC – HWA (Huawei / Savitech)
• AptX Lossless / AptX Adaptive – Qualcomm

Bunların her biri farklı avantajlar sunar.

## LHDC (Low Latency High-Definition Codec)

Maksimum bitrate: 900 kbps
Örnekleme: 24-bit / 96 kHz
Gecikme: ~80 ms (LLAC modunda daha düşük)

✔ Avantajları

• Çok yüksek veri aktarımı
• Teknik olarak LDAC’tan daha yüksek kalite potansiyeli
• Oyunlarda düşük gecikme modu (LLAC)

❗ Dezavantajları

• Az sayıda telefon destekler
• Uyumluluk sınırlı (özellikle iPhone desteklemez)
• Bağlantı stabilitesi LDAC’a göre daha hassas olabilir

## LDAC

Maksimum bitrate: 990 kbps
Örnekleme: 24-bit / 96 kHz
Modlar: 330 / 660 / 990 kbps otomatik geçiş

✔ Avantajları

• En yaygın desteklenen Hi-Res Bluetooth kodeği
• Android cihazların çoğunda yerleşik
• Dengeli kalite–stabilite performansı
• Otomatik bitrate ayarı

❗ Dezavantajları

• 990 kbps modunda bağlantı dalgalanabilir
• Bazı kulaklıklar gerçek 990 kbps kullanmaz (donanım sınırları)

## AptX Lossless (Snapdragon Sound)

Maksimum bitrate: 1.2 Mbps dinamik
Örnekleme: 44.1 kHz’e kadar kayıpsız
Teknoloji: AptX Adaptive üzerine inşa edilmiştir

✔ Avantajları

• Teorik olarak CD kalitesinde kayıpsız ses
• Stabil bağlantı için bitrate’i otomatik ayarlar
• Yeni nesil Bluetooth 5.3 ile daha verimli

❗ Dezavantajları

• Yalnızca Qualcomm işlemcili cihazlarda tam destek
• Kulaklık üreticileri hâlâ sınırlı adaptasyon sağlıyor
• Yüksek bit değerleri her zaman aktif olmayabilir

## SBC, AAC, AptX: Geleneksel kodeklerle karşılaştırma

| Kodek | Bitrate | Örnekleme | Not | |------|---------|-----------|-----| | SBC | 192–328 kbps | 16-bit 48 kHz | Temel Bluetooth kodeği | | AAC | 256 kbps | 16-bit 44.1 kHz | iPhone için optimize | | AptX | 352 kbps | 16-bit 48 kHz | Orta kalite | | AptX HD | 576 kbps | 24-bit 48 kHz | Gelişmiş kalite | | LDAC | 990 kbps | 24-bit 96 kHz | Yaygın Hi-Res | | LHDC | 900 kbps | 24-bit 96 kHz | Teknik olarak çok güçlü | | AptX Lossless | 1200 kbps | 44.1 kHz | Gerçek CD kalitesi hedefi |

## Hangi Kodek Daha İyi?

Bu soruya tek bir doğru cevap yok. Kullanıma göre değişiyor.

🎧 En yüksek ses kalitesi:

AptX Lossless (uyumlu cihazlarda)
Ardından LDAC 990 kbps ve LHDC gelir.

🕹 En düşük gecikme:

LLAC (LHDC’nin düşük gecikme modu)
Oyun odaklı kullanıcılar için ideal.

📱 En geniş uyumluluk:

LDAC

🍏 iPhone kullanıcıları için:

Sadece AAC desteklendiğinden Hi-Res mümkün değildir.

## Telefon ve Kulaklık Uyumluluğu Neden Önemli?

Bir kodekin çalışması için hem telefonun hem de kulaklığın aynı kodeği desteklemesi gerekir.

Örneğin:

• Telefon: AptX Lossless destekli
• Kulaklık: AptX Lossless desteklemiyor

➡ Ses AptX Adaptive veya SBC olarak iletilir.

Bu nedenle satın almadan önce uyumluluk listesine bakmak önemlidir.

## Hangi Kodek Kimler İçin Daha Uygun?

✔ Müzik kalitesine önem verenler (FLAC, Hi-Res)

LDAC veya AptX Lossless

✔ Android kullanıcıları

LDAC geniş destek sayesinde ideal.

✔ Huawei ekosistemi kullanıcıları

LHDC daha iyi entegre çalışır.

✔ Oyun oynayanlar

LLAC düşük gecikme avantajı sağlar.

✔ iPhone kullanıcıları

Sadece AAC → kalite beklentisini buna göre ayarlamak gerekir.

## En İyi Kodekleri Destekleyen Kulaklık Önerileri

LDAC destekleyen kulaklıklar

• Sony WF-1000XM5
• Sony WH-1000XM5
• Anker Liberty 4
• Technics AZ60

LHDC destekleyen kulaklıklar

• Huawei FreeBuds Pro 3
• Xiaomi Buds 4 Pro
• Nothing Ear (2)

AptX Lossless destekleyen kulaklıklar

• Bose QuietComfort Ultra Earbuds
• Snapdragon Sound sertifikalı modeller
• Sennheiser Momentum True Wireless 4

## Kablosuz Kulaklıklarda Hi-Fi Geleceği

Bluetooth 5.3 ve LC3 tabanlı yeni kodekler ile gelecekte:

• Daha düşük gecikme
• Daha düşük enerji tüketimi
• Daha yüksek bitrate
• Çok cihazlı ses aktarımı
• Gerçek kayıpsız ses

mümkün olacak.

## Sonuç

LHDC, LDAC ve AptX Lossless gibi yeni nesil kodekler kablosuz ses kalitesini büyük ölçüde geliştirdi. Gerçek Hi-Fi seviyesi henüz tam olarak yakalanmamış olsa da, modern kulaklıklarda kalite artık kabloya oldukça yakın bir noktaya ulaştı.

Kullanıcı için en iyi kodek; cihaz uyumluluğu, kullanım türü, müzik tarzı ve gecikme gereksinimlerine göre değişir. Bu nedenle doğru kodek ve kulaklık kombinasyonu seçildiğinde kablosuz deneyim maksimum kaliteye ulaşabilir.